Trudne przypadki

Trudne przypadki — kiedy ząb da się jeszcze uratować

Część zębów zakwalifikowanych do usunięcia ma jeszcze szansę na leczenie. Poniżej opisy realnych przypadków opublikowane jako recenzowane prace w Magazynie Stomatologicznym — z uczciwym pokazaniem zarówno możliwości, jak i ograniczeń.

Ważne: opisy mają charakter informacyjno-edukacyjny i przedstawiają przebieg konkretnego leczenia, a nie obietnicę rezultatu. Wszystkie przypadki zostały opublikowane jako prace recenzowane (anonimizowane, za zgodą pacjentów). Każda sytuacja jest indywidualna — o rokowaniu i wyborze leczenia decyduje badanie kliniczne i diagnostyka obrazowa (RTG, CBCT). Nie każdy ząb da się uratować.

W tych przypadkach różnicę robi nie „cud", lecz widoczność i dokładność: mikroskop, tomografia CBCT (ocena anatomii w 3D), materiały bioceramiczne / MTA oraz lasery Er:YAG i Nd:YAG — do laserowo wspomaganej dezynfekcji (LAI/SWEEPS), zabiegów mikrochirurgicznych i stymulacji gojenia (LLLT). To narzędzia, które pozwalają zrobić to, czego „na czucie" zrobić się nie da.

Opublikowane opisy przypadków

Trzonowiec żuchwy uratowany zamiast usunięcia — 2-letnia obserwacja

Ząb po nieudanym wcześniej leczeniu kanałowym, z nieszczelną koroną protetyczną i wkładem z włókna szklanego oraz przewlekłym, zaostrzonym stanem zapalnym (ból przy nagryzaniu, ruchomość, ropny wysięk). Najbardziej przewidywalną opcją była ekstrakcja — pacjentka poprosiła o próbę ratowania zęba, mimo bardzo trudnego dostępu.

Leczenie objęło zdjęcie nieszczelnej korony, wydłużenie korony klinicznej laserem Er:YAG, usunięcie wkładów, opanowanie obfitego wysięku dezynfekcją laserem Nd:YAG, oszczędne opracowanie i intensywną, laserowo aktywowaną dezynfekcję kanałów, a następnie odbudowę i koronę pełnokonturową z cyrkonu (CAD/CAM). Kontrola po 1 i 2 latach: brak dolegliwości, prawidłowe przyzębie, gojenie potwierdzone w CBCT.

RVG przed leczeniem — ząb 47 po nieudanym leczeniu kanałowym ze zmianą okołowierzchołkową — Przed leczeniem (RVG)

Kontrolne RVG rok po leczeniu — szczelne wypełnienie kanałów i wygojenie — Przed leczeniem (RVG)

Opis przypadku (praca recenzowana): Magazyn Stomatologiczny 3/2021 · pełny artykuł →

Ząb skazany na usunięcie przez kilku lekarzy — leczenie jednoseansowe

Dolny trzonowiec zakwalifikowany do ekstrakcji przez kilku stomatologów: trudny dostęp, niemal niewykonalna odbudowa ściany, rozlany przewlekły stan zapalny obejmujący furkację, z wysiękiem ropnym. Pacjent chciał podjąć każdą możliwą próbę zachowania zęba.

Wykonano jednoseansowo: wydłużenie korony laserem Er:YAG, oszczędny dostęp (Truss Access), odbudowę ściany, leczenie kanałowe z laserowo aktywowaną dezynfekcją i oczyszczenie kieszonki. W sąsiednim zębie konieczne było ponowne leczenie z usunięciem dwóch złamanych narzędzi — wypłukanych dzięki fali fotoakustycznej (PIPS/SWEEPS); ujawniono przy tym i zdezynfekowano boczne odgałęzienie kanału, będące przyczyną zapalenia. Dolegliwości ustąpiły w kilka dni, a kontrola CBCT po 9 miesiącach potwierdziła gojenie.

RVG przed leczeniem — ząb 37 z przewlekłym stanem zapalnym okolicy okołowierzchołkowej i furkacji — Przed leczeniem (RVG)

Kontrolne badanie CBCT 9 miesięcy po leczeniu — gojenie tkanek okołowierzchołkowych — Przed leczeniem (RVG)

Opis przypadku z filmem (praca recenzowana): Magazyn Stomatologiczny 2021 · pełny artykuł →

Reendodoncja z mikrochirurgią w jednej sesji (ząb sieczny)

Górny ząb sieczny po wcześniejszym leczeniu, z materiałem przepchniętym poza wierzchołek i przewlekłym stanem zapalnym widocznym w CBCT. Po nieudanej próbie usunięcia przepchniętego materiału od strony kanału, w tej samej sesji przeprowadzono mikrochirurgię endodontyczną: laserowa osteotomia i resekcja wierzchołka (Er:YAG), usunięcie ziarniny, dezynfekcja okolicy (Nd:YAG), wypełnienie ubytku iPRF i szycie.

Leczenie zaplanowano ostrożnie ze względu na obciążenia ogólnomedyczne pacjentki — plan skonsultowano z lekarzem prowadzącym. Kontrola po 3 miesiącach: zdrowe tkanki miękkie bez recesji i blizny, w CBCT odbudowa kości.

Wyjściowe badanie CBCT — ząb 22 z przewlekłym stanem zapalnym i materiałem poza wierzchołkiem — Wyjściowe CBCT

Kontrolne CBCT po zabiegu — szczelne wypełnienie kanału i stan po resekcji wierzchołka — Wyjściowe CBCT

Opis przypadku z filmem (praca recenzowana): Magazyn Stomatologiczny 10/2020 · pełny artykuł →

Inwazyjna resorpcja przyszyjkowa — ząb zachowany zamiast implantu

Górny ząb sieczny z inwazyjną zewnętrzną resorpcją przyszyjkową IV stopnia (wg Heithersaya) i zaostrzonym stanem zapalnym. Pacjentowi przedstawiono trzy opcje, w tym usunięcie zęba z implantem. Wybrano leczenie zachowawcze: jednoseansową chirurgiczną ekspozycję zresorbowanej okolicy (płat od strony podniebienia, laserowe usunięcie ziarniny Er:YAG), rekonstrukcję ubytku kompozytem, a w tej samej sesji leczenie kanałowe (MTA + laserowa dezynfekcja) i odbudowę korony.

Kontrola po 3 miesiącach: bez utraty brodawek, recesji i blizn; poziom tkanek miękkich zachowany, w CBCT postępująca odbudowa kości. Ząb pozostał własny.

Badanie CBCT przed leczeniem — inwazyjna resorpcja przyszyjkowa zęba 21 ze zmianą okołowierzchołkową — Przed leczeniem (CBCT)

Kontrolne badanie CBCT po leczeniu — wypełniony kanał i postępująca odbudowa kości — Przed leczeniem (CBCT)

Opis przypadku (praca recenzowana): Magazyn Stomatologiczny 9/2022 · profil autora w czasopiśmie →

Więcej o technikach

Pełna lista publikacji i materiałów konferencyjnych: Publikacje →

Masz ząb zakwalifikowany do usunięcia?

Druga opinia oparta na badaniu pod mikroskopem i CBCT bywa warta rozważenia — czasem pozwala uniknąć ekstrakcji, a czasem potwierdza, że usunięcie jest najlepszym wyjściem. Konsultacje i leczenie prowadzę w klinice Mikrostomart w Opolu.

Umów konsultację →